
Viêm khớp dạng thấp là một bệnh lý tự miễn mãn tính, trong đó hệ thống miễn dịch tấn công nhầm vào các mô của chính cơ thể, đặc biệt là bao hoạt dịch của khớp.
Thống kê cho thấy phụ nữ có nguy cơ mắc bệnh này cao gấp 2 đến 3 lần so với nam giới. Các nhà khoa học đã chỉ ra 4 nhóm nguyên nhân cốt lõi lý giải cho sự chênh lệch này:
1. Vai trò của Nội tiết tố (Hormone)
Đây được coi là yếu tố quan trọng nhất. Estrogen và Progesterone (các hormone sinh dục nữ) có ảnh hưởng rất lớn đến hệ thống miễn dịch.
- Sự biến động hormone: Phụ nữ trải qua nhiều giai đoạn biến động hormone lớn như chu kỳ kinh nguyệt, thai kỳ và mãn kinh. Sự sụt giảm đột ngột Estrogen sau sinh hoặc trong thời kỳ mãn kinh được cho là yếu tố “kích hoạt” hệ miễn dịch hoạt động quá mức, dẫn đến viêm khớp.
- Tác dụng bảo vệ tạm thời khi mang thai: Thú vị là khi mang thai, nồng độ hormone tăng cao giúp các triệu chứng viêm khớp thường thuyên giảm, nhưng sau khi sinh, bệnh lại bùng phát mạnh mẽ.
2. Sự khác biệt về Di truyền và Nhiễm sắc thể
- Nhiễm sắc thể X: Phụ nữ có hai nhiễm sắc thể X, trong khi nam giới chỉ có một. Nhiễm sắc thể X chứa nhiều gen liên quan đến việc điều chỉnh hệ thống miễn dịch. Các nghiên cứu cho thấy những bất thường hoặc sự tương tác phức tạp trên nhiễm sắc thể X ở phụ nữ có thể làm tăng xu hướng mắc các bệnh tự miễn.
3. Cấu trúc hệ thống miễn dịch
Về mặt sinh học, hệ miễn dịch của phụ nữ thường có xu hướng phản ứng mạnh hơn so với nam giới.
- Khả năng phản ứng mạnh này giúp phụ nữ chống lại nhiễm trùng tốt hơn và phản ứng với vaccine hiệu quả hơn.
- Tuy nhiên, “con dao hai lưỡi” là hệ miễn dịch này cũng dễ bị nhầm lẫn và tấn công chính các tế bào lành của cơ thể (tự miễn).
4. Tác động của các yếu tố môi trường và lối sống
- Stress: Phụ nữ thường có tỷ lệ gặp áp lực tâm lý hoặc rối loạn lo âu cao hơn do đặc thù tâm sinh lý và vai trò xã hội. Stress kéo dài làm sản sinh Cortisol, gây rối loạn hệ miễn dịch.
- Cho con bú và sinh con: Việc sinh nở và quá trình nuôi con bằng sữa mẹ cũng làm thay đổi môi trường nội tiết, ảnh hưởng đến nguy cơ khởi phát bệnh.
Các dấu hiệu đặc trưng cần lưu ý ở phụ nữ:
Viêm khớp dạng thấp ở phụ nữ thường có những biểu hiện điển hình mà bạn nên chú ý:
- Cứng khớp buổi sáng: Cảm giác tay chân cứng đờ, khó vận động kéo dài trên 30 phút sau khi thức dậy.
- Tính đối xứng: Nếu đau cổ tay trái, thường cổ tay phải cũng sẽ bị đau.
- Ảnh hưởng khớp nhỏ: Thường bắt đầu ở các khớp ngón tay, bàn tay, bàn chân trước khi lan ra các khớp lớn như gối, háng.
Cách quản lý và giảm thiểu rủi ro
Dù không thể thay đổi yếu tố giới tính hay di truyền, bạn có thể kiểm soát bệnh bằng cách:
- Khám tầm soát sớm: Nếu có tiền sử gia đình bị bệnh tự miễn hoặc thấy đau các khớp nhỏ kéo dài.
- Duy trì cân nặng: Béo phì làm tăng áp lực lên khớp và tăng tình trạng viêm trong cơ thể.
- Không hút thuốc: Thuốc lá là yếu tố nguy cơ hàng đầu làm bệnh trầm trọng hơn.
TRUNG TÂM CHẤN THƯƠNG CHỈNH HÌNH BIAN#tiktok chanthuongchinhhinhbian#ZALOVIDEO chanthuongchinhhinhbian#fanpage chanthuongchinhhinhbian#Youtube chanthuongchinhhinhbianĐịa chỉ: 68B Nguyễn Văn Tiết, P. Lái Thiêu, TP. Thuận An, Bình DươngHotline: 096 232 7176 hoặc 096 320 3976Website: https://Bianclinic.com