
1. Dấu hiệu nhận biết
Cơn đau thần kinh tọa rất đặc trưng, thường bắt đầu từ vùng thắt lưng và lan xuống mông, mặt sau đùi, bắp chân và tận bàn chân.
- Cảm giác đau: Có thể là đau nhói như điện giật, đau âm ỉ hoặc nóng rát.
- Vị trí: Thường chỉ xảy ra ở một bên cơ thể.
- Triệu chứng kèm theo: Tê bì, châm chích (cảm giác kiến bò) hoặc yếu cơ chân.
- Tình trạng nặng hơn: Khi ho, hắt hơi hoặc ngồi lâu một tư thế.
2. Nguyên nhân phổ biến
Khoảng 90% các trường hợp thần kinh tọa có liên quan đến cột sống:
- Thoát vị đĩa đệm: Đây là nguyên nhân hàng đầu. Đĩa đệm bị lệch ra ngoài và chèn trực tiếp vào rễ thần kinh.
- Hẹp ống sống: Thường do lão hóa, khiến không gian chứa dây thần kinh bị thu hẹp.
- Gai cột sống: Các mọc xương bất thường chèn ép vào dây thần kinh.
- Hội chứng cơ hình lê (Piriformis): Một cơ ở vùng mông bị co thắt và đè lên dây thần kinh tọa.
3. Cách điều trị và giảm đau tại nhà
Phần lớn các trường hợp có thể thuyên giảm bằng các phương pháp bảo tồn mà không cần phẫu thuật:
Xử lý nhanh
- Chườm nóng/lạnh: Chườm đá trong 48-72 giờ đầu để giảm viêm, sau đó chuyển sang chườm nóng để giãn cơ.
- Nghỉ ngơi hợp lý: Tránh các hoạt động mang vác nặng, nhưng không nên nằm bất động quá lâu vì có thể làm cơ cứng hơn.
Tập luyện và Vật lý trị liệu
- Thực hiện các bài tập kéo giãn cơ lưng dưới và cơ mông.
- Yoga và bơi lội là hai môn thể thao rất tốt cho người bị thần kinh tọa.
4.Can thiệp y tế
- Sử dụng thuốc kháng viêm, giảm đau theo chỉ định của bác sĩ.
- Tiêm corticosteroid quanh rễ thần kinh nếu đau dữ dội.
5. Khi nào cần đi khám ngay?
Bạn nên đến gặp bác sĩ ngay lập tức nếu xuất hiện các “dấu hiệu đỏ” sau:
- Đau dữ dội sau một chấn thương hoặc tai nạn.
- Mất kiểm soát bàng quang hoặc ruột (khó đại/tiểu tiện).
- Tê đột ngột hoặc yếu chân nghiêm trọng đến mức không thể đi lại.